11.07.2009

Doğalgazın Türkiye-Bulgaristan-Romanya ve Macaristan üzerinden Avusturya'ya taşınmasını öngören Nabucco Projesi'ne ilişkin hükümetlerarası anlaşmanın, pazartesi günü Ankara'da imzalanmasıyla birlikte önemli bir safha daha aşılacak. Anlaşmanın imza törenine AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barosso da katılacak..



13 Temmuz Pazartesi Ankara Rixos Otel'de, Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilecek Nabucco Hükümetlerarası Anlaşması İmza Töreni ve Zirve Toplantısı'na Avrupa'dan Cumhurbaşkanı ve Başbakanlar düzeyinde katılımlar olacak.



AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso'nun da katılacağı Avrupa'nın enerji güvenliği açısından büyük önemi bulunan Nabucco Doğalgaz Boru Hattı Projesi'nin zirve toplantısına, anlaşmaya taraf devletlerden Romanya Cumhurbaşkanı Traian Basescu, Macaristan Başbakanı Gordon Bajnai, Bulgaristan Başbakanı Sergey Stanişev ile Avusturya Başbakanı Werner Faymann'ın da aralarında bulunduğu yaklaşık 20 ülkeden bakan düzeyinde katılım sağlanacak.



Genel oturum ve 8'er dakikalık konuşmalarla başlayacak zirve, imza töreni, aile fotoğrafı çektirilmesi ve basın toplantısıyla devam edecek.



Zirvede, Nabucco Uluslararası Şirketi'nin 6 ortağından birinin Alman şirketi RWE olması sebebiyle Almanya, transit ülke Gürcistan, Nabucco boru hattına doğalgaz tedarik edebilecek muhtemel üretici ülkeler Azerbaycan, Türkmenistan, Irak, Suriye, Mısır, Katar, projeye destek veren AB Komisyonu ile ABD, bölgenin en önemli doğalgaz tedarikçisi olması sebebiyle Rusya Federasyonu'ndan üst düzey devlet adamları yer alacak.



Ayrıca projeye finansman desteğinde bulunmayı vaat eden Avrupa Yatırım Bankası ve Avrupa Yeniden İmar ve Kalkınma Bankası ile Nabucco Uluslararası Şirketi'nden üst düzey yöneticiler da Ankara'ya gelecek.



Hükümetlerarası anlaşma imza töreni dolayısıyla doğalgaz üreticisi, tüketicisi ve transit ülkelerin de iştirakleriyle düzenlenecek zirvede, kaynak ülkelerin projeye gaz tedariki konusu ve bu çerçevede hayata geçirilmesi öngörülen projeler üzerinde görüş alışverişinde bulunulacak.



Müzakerelere 6 ay önce başlandı



Türkiye'nin yanı sıra projeye taraf Bulgaristan, Romanya, Macaristan, Avusturya ve Almanya'nın katılımlarıyla yürütülen ve AB Komisyonunun kolaylaştırıcı rol üstlendiği Hükümetlerarası Anlaşma müzakerelerine bu yılın ocak ayında başlandı ve geçen ay yapılan yedinci tur toplantıyla müzakereler sonuçlandırıldı.



AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso, Avrupa'nın doğalgazda Rusya'ya bağımlılığını azaltacak Nabucco projesinde katılımcı ülkelerin anlaşmaya varmasını memnuniyetle karşıladığını belirterek, bu sonucun elde edilmesinde arabulucu olarak çalışan AB Komisyonu'nun "kritik rol oynadığını" bildirmişti.



Öte yandan Nabucco hattından taşınacak doğal gazın yüzde 15'inin Türkiye'ye verilip verilmeyeceği yönünde tartışmalar sürerken, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, amaçlarının Türkiye'nin menfaatine olabilecek en ucuz gazı temin etmek olduğunu açıklamıştı.



Yatırım maliyeti 7.9 milyar euro



Görüşmeleri 2002 yılında başlayan ve 2004 yılında Nabucco Gaz Boru Hattı şirketi kurulan projede, BOTAŞ (Türkiye), Bulgargaz (Bulgaristan), Transgaz (Romanya), MOL (Macaristan), OMV (Avusturya) ve RWE (Almanya) olmak üzere 6 paydaş bulunuyor.



Toplam 7,9 milyar avroluk proje maliyetinin yüzde 30'u paydaşlar tarafından kendi öz sermayeleriyle karşılanacak. Bu da her ortak için 400 milyon euro anlamına geliyor.



İlk gaz 2014'te pompalanacak



Doğalgaz boru hattının inşasına 2011 yılında başlanması öngörülüyor. Projenin geliştirilmesi fazının ardından da boru hattından ilk gazın 2014'te pompalanması beklenen projede, ilk etapta 8-10 milyar metreküplük bir gaz akışı sağlanacak. Daha sonra yıllar itibariyle bu miktarın artırılması ve kapasitenin yıllık 30 milyar metreküpe çıkarılması hedefleniyor.



Projenin süreci



Projede 2009 sonu 2010 başlarında nihai finansman-yatırım kararları alınacak. Hükümetler arası anlaşma nihai halini aldıktan sonra açık sezon dönemi başlayacak. Açık sezonda da ilgili ülkeler rezervasyonlarını yaptıktan sonra taşıma anlaşmalarının tamamlanması devreye girecek.



Daha sonra organizasyonel yapısının geliştirilmesi ve tamamlanması süreci başlayacak. Bu aşamadan sonra detaylı mühendislik çalışmaları yapılacak ve mali kapanış yapılacak. Hattın inşası sonrasında 2014 yılında güneydoğu Avrupa, batı Avrupa ve Türkiye'ye gaz tedariğinin başlaması bekleniyor.



Toplam uzunluğu, besleme hatları dahil 3 bin 282 kilometre olan Nabucco boru hattının, 1,998 kilometresi (besleme hatları dahil) Türkiye'den geçecek. Ana Nabucco hattının 1,558 kilometresi Türkiye, 392 kilometresi Bulgaristan, 457 kilometresi Romanya, 388 kilometresi Macaristan, 46 kilometresi de Avusturya'da yer alacak.



Gürcistan sınırı-Horasan arasındaki 226 kilometre ile İran sınırı-Horasan arasındaki 214 kilometrelik besleme hatlarıyla da Türkiye'nin boru hattındaki payı 1,998 kilometreye ulaşacak.



Nabucco hattının öncelikle Azerbaycan ve Türkmenistan kaynaklarıyla doldurulması amaçlanırken, uzun vadede de Irak, İran, Mısır ve Rusya'nın da bu sistemi beslemesi isteniyor.